Category: တောင်ကလေးဆရာတော်

🌿စိတ်ပျက်ခြင်းကို ဓမ္မဖြင့် ရင်ဆိုင်ခြင်း🌿

---

ဟေမောင် = ရေးသည်။
သရုပ်ဖော်ပုံ= AI
(၁၇.၈.၂၀၂၆) ရက်နေ့။

အဓိကအကြောင်း

” မျှော်လင့်သလို မဖြစ်ခြင်း၊ ကြိုးစားသလောက် အောင်မြင်မှုမရခြင်း၊ သူတစ်ပါးကြောင့် နာကျင်ရခြင်း၊ ဆုံးရှုံးမှုများကြောင့် စိတ်ပျက်ခြင်းတို့ကို အရှုံးတစ်ခုအဖြစ် မမြင်ဘဲ ဓမ္မအမြင်ဖြင့် နားလည်ကာ မိမိစိတ်ကို ပြန်လည်တည်ငြိမ်စေခြင်း။”

⸻

🌱 ၁။ စိတ်ပျက်ခြင်းဆိုတာ ဘာလဲ

လူတစ်ယောက်က တစ်စုံတစ်ရာကို မျှော်လင့်ထားပါတယ်။ ကောင်းလာမယ်လို့ မျှော်လင့်တယ်။ အဆင်ပြေမယ်လို့ မျှော်လင့်တယ်။
သူတစ်ပါးက နားလည်ပေးမယ်လို့ မျှော်လင့်တယ်။ မိမိကြိုးစားသလောက် အောင်မြင်မယ်လို့ မျှော်လင့်တယ်။

ဒါပေမယ့် မျှော်လင့်ထားသလို မဖြစ်တဲ့အခါ စိတ်ပျက်ခြင်း ဖြစ်လာတတ်ပါတယ်။ ထို့ကြောင့် စိတ်ပျက်ခြင်းရဲ့ နောက်ကွယ်မှာ
အများအားဖြင့် မျှော်လင့်ချက် တစ်ခု ရှိနေတတ်ပါတယ်။

မျှော်လင့်ချက်ရှိလို့ စိတ်ပျက်တာ မဟုတ်ပါ။ မျှော်လင့်ထားသည့်အတိုင်း ဖြစ်ရမည်ဟု စိတ်က အတင်းဆုပ်ကိုင်ထားခြင်း ကြောင့် စိတ်ပျက်မှု ပိုပြင်းလာတတ်ပါတယ်။

⸻

🍃 ၂။ စိတ်ပျက်ခြင်းသည် လူ့ဘဝ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု

ဘဝမှာ အရာအားလုံး ကိုယ်လိုချင်သလို ဖြစ်မနေပါ။ ချစ်တဲ့သူနဲ့ အမြဲအဆင်ပြေနိုင်မှာ မဟုတ်ပါ။
ကြိုးစားသမျှ အမြဲအောင်မြင်မှာ မဟုတ်ပါ။ ယုံကြည်ထားသူတိုင်းကလည်း အမြဲယုံကြည်ထိုက်မနေပါ။

ပိုင်ဆိုင်ထားသမျှလည်း အမြဲမတည်မြဲပါ။ ဒါတွေကို သိထားရင်
စိတ်ပျက်စရာတစ်ခု ဖြစ်လာတဲ့အခါ “ဒါဟာ ဘဝမှာ မဖြစ်သင့်တဲ့အရာတစ်ခု ဖြစ်လာတာ” လို့ မမြင်တော့ဘဲ “မမြဲတဲ့ဘဝမှာ ဖြစ်လာနိုင်တဲ့ အခြေအနေတစ်ခု ဖြစ်လာတာ” လို့ မြင်နိုင်လာပါတယ်။ ဒီအမြင်ပြောင်းလဲမှုက စိတ်ပျက်မှုကို လျော့နည်းစေပါတယ်။

⸻

🌿 ၃။ စိတ်ပျက်တဲ့အခါ ချက်ချင်းမဆုံးဖြတ်ပါနှင့်

စိတ်ပျက်နေတဲ့အချိန်မှာဆုံးဖြတ်ချက်ကြီးတွေ မချသင့်ပါ။
ဒေါသထွက်နေချိန်မှာ စကားမပြောသင့်သလို စိတ်ပျက်နေချိန်မှာလည်း
“ငါ ဘာမှမဖြစ်တော့ဘူး”
“ဘဝက အဓိပ္ပာယ်မရှိတော့ဘူး”
“ဘယ်သူ့ကိုမှ မယုံတော့ဘူး” ဆိုတဲ့ အဆုံးစွန်ဆုံးဖြတ်ချက်တွေ မချသင့်ပါ။

စိတ်ဆိုတာ
အခြေအနေအလိုက် ပြောင်းလဲတတ်ပါတယ်။ ဒီနေ့ အလွန်ကြီးမားတယ်လို့ ထင်တဲ့ ပြဿနာတစ်ခုဟာ အချိန်ကြာလာတဲ့အခါ
သေးငယ်တဲ့အရာတစ်ခု ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။

ထို့ကြောင့်
စိတ်ပျက်နေတဲ့အချိန်မှာ ဘဝတစ်ခုလုံးကို မဆုံးဖြတ်ပါနှင့်။

⸻

🌱 ၄။ မိမိကိုယ်ကို အပြစ်မတင်ပါနှင့်

တစ်ခါတစ်ရံ စိတ်ပျက်စရာဖြစ်လာရင် မိမိကိုယ်ကို အပြစ်တင်တတ်ပါတယ်။
“ငါ မတော်လို့”
“ငါ မလုံလောက်လို့”
“ငါ့မှာ အရည်အချင်းမရှိလို့” ဟု မိမိကိုယ်ကို ပြန်နာကျင်စေပါတယ်။

အမှားရှိရင် ဝန်ခံရပါမယ်။
ပြင်စရာရှိရင် ပြင်ရပါမယ်။
သို့သော် အမှားတစ်ခုကြောင့် မိမိဘဝတစ်ခုလုံးကို အပြစ်မချပါနှင့်။

မိမိလုပ်ရပ်တစ်ခု မှားနိုင်ပါတယ်။
ဒါပေမယ့် မိမိဟာ “မှားယွင်းမှုတစ်ခု” မဟုတ်ပါ။

အမှားကို ပြင်နိုင်သေးသရွေ့
ဘဝက မပြီးဆုံးသေးပါ။

⸻

🍀 ၅။ သူတစ်ပါးကြောင့် စိတ်ပျက်ရခြင်း

အနာကျင်ဆုံး စိတ်ပျက်မှုတွေထဲမှာ မိမိယုံကြည်ထားတဲ့သူထံက ရရှိတဲ့ စိတ်ပျက်မှုလည်း ပါပါတယ်။ မိမိက ရိုးသားပေမယ့်
သူတစ်ပါးက ရိုးသားချင်မှ ရိုးသားပါမယ်။ မိမိက မေတ္တာထားပေမယ့်
သူတစ်ပါးက မိမိအပေါ် အဲဒီလိုပြန်မထားနိုင်ပါ။

မိမိက ကူညီပေမယ့် ကျေးဇူးမတင်နိုင်သူလည်း ရှိပါတယ်။
ဒီအခါ
“ငါကောင်းတာလုပ်ခဲ့တာ ဘာကြောင့် အကောင်းပြန်မရတာလဲ”
ဆိုတဲ့ စိတ်ဖြစ်တတ်ပါတယ်။
ဓမ္မအမြင်နဲ့ဆိုရင်
ကောင်းမှုကို ကောင်းမှုဖြစ်လို့ လုပ်ပါ။ သူတစ်ပါးရဲ့ တုံ့ပြန်မှုအတွက် မလုပ်ပါနှင့်။

⸻

🌿 ၆။ ပေးပြီး ပြန်ရဖို့ မမျှော်လင့်ပါနှင့်

မေတ္တာပေးပြီး
မေတ္တာပြန်ရဖို့ မတောင်းဆိုပါနှင့်။

ကူညီပြီး
ကျေးဇူးတင်ခံရဖို့ မတောင်းဆိုပါနှင့်။

ပေးကမ်းပြီး
ပြန်ရဖို့ မမျှော်လင့်ပါနှင့်။

ဒီလိုနေတတ်လာရင်
သူတစ်ပါးက မိမိမျှော်လင့်သလို မတုံ့ပြန်တဲ့အခါ စိတ်ပျက်မှု လျော့နည်းလာပါလိမ့်မယ်။

ပေးခြင်းကို ကောင်းမှုအဖြစ်ထားပါ။
ပြန်ရခြင်းကို အပိုဆုအဖြစ်သာထားပါ။

⸻

🌾 ၇။ ကြိုးစားသလောက် မအောင်မြင်တဲ့အခါ

တချို့လူတွေက
အောင်မြင်မှုမရတဲ့အခါ
“မကြိုးစားတော့ဘူး” လို့ ဆုံးဖြတ်တတ်ကြပါတယ်။

ဒါပေမယ့်
ကြိုးစားမှုနဲ့ ရလဒ်ဟာ အမြဲတမ်း တစ်ကြောင်းတည်း မသွားပါ။

မိမိဘက်က အားထုတ်မှုရှိသလို
အချိန်၊ အခြေအနေ၊ အခြားသူများ၏ လုပ်ဆောင်မှု၊ အခွင့်အရေး စတဲ့ အကြောင်းအရာများစွာလည်း ပါဝင်ပါတယ်။

ထို့ကြောင့် မအောင်မြင်တဲ့အခါ
“ငါ့ကြိုးစားမှု အလကားဖြစ်သွားပြီ” လို့ မဆိုပါနှင့်။

ကြိုးစားမှုက
အောင်မြင်မှုမရသေးသော်လည်း
အတွေ့အကြုံ၊ အသိပညာ၊ သတ္တိနဲ့ သည်းခံနိုင်စွမ်းကို ပေးထားနိုင်ပါတယ်။

⸻

🌱 ၈။ စိတ်ပျက်ခြင်းကို သင်ခန်းစာအဖြစ် ပြောင်းပါ

စိတ်ပျက်စရာတစ်ခု ဖြစ်လာရင်
မေးခွန်းနှစ်ခု မေးကြည့်ပါ

“ဒီအဖြစ်အပျက်က ငါ့ကို ဘာသင်ပေးသလဲ?”

“နောက်တစ်ကြိမ်မှာ ဘာကို ပိုကောင်းအောင် လုပ်နိုင်မလဲ?”

ဒီလိုမေးနိုင်ရင် စိတ်ပျက်မှုက သင်ခန်းစာဖြစ်လာပါတယ်။

အတွေ့အကြုံက ဆရာဖြစ်လာပါတယ်။ အမှားက သတိပေးချက်ဖြစ်လာပါတယ်။ ဆုံးရှုံးမှုက မမြဲခြင်းကို သင်ပေးလာပါတယ်။

⸻

🍃 ၉။ လူမှုကွန်ရက်ကြောင့် စိတ်ပျက်ခြင်း

ယနေ့ခေတ်မှာ
လူတော်တော်များများက မိမိဘဝကို သူတစ်ပါးရဲ့ အပြင်ပန်းဘဝနဲ့ နှိုင်းယှဉ်ကြပါတယ်။ သူများအောင်မြင်တာတွေ မြင်တယ်။
သူများချမ်းသာတာတွေ မြင်တယ်။
သူများပျော်ရွှင်နေတဲ့ပုံတွေ မြင်တယ်။

အဲဒီအခါ မိမိဘဝက မပြည့်စုံသလို ခံစားလာတတ်ပါတယ်။ သို့သော် လူမှုကွန်ရက်ပေါ်က မြင်ရတာဟာ
လူတစ်ယောက်ရဲ့ ဘဝတစ်ခုလုံး မဟုတ်ပါ။

လူတိုင်းက ကိုယ့်ဘဝရဲ့ အကောင်းဆုံးအပိုင်းကိုပဲ ပြသတတ်ကြပါတယ်။ ထို့ကြောင့်

” သူတစ်ပါး၏ ပြသထားသောဘဝနှင့်
မိမိ၏ အတွင်းစိတ်ဘဝကို မနှိုင်းယှဉ်ပါနှင့်။”

⸻

🌿 ၁၀။ အနိစ္စကို သိရင် စိတ်ပျက်မှု လျော့လာသည်

အနိစ္စဆိုတာ
“အရာအားလုံး ပျောက်ကွယ်သွားမယ်” ဆိုတာကိုသာ သိခြင်း မဟုတ်ပါ။

ဖြစ်လာတဲ့အရာတိုင်းဟာ ပြောင်းလဲနိုင်တယ် ဆိုတာကို နားလည်ခြင်းပါ။

အခက်အခဲလည်း ပြောင်းလဲနိုင်ပါတယ်။

စိတ်ပျက်မှုလည်း ပြောင်းလဲနိုင်ပါတယ်။

ယနေ့အခြေအနေဟာ
မနက်ဖြန်မှာ အတူတူမဖြစ်နိုင်ပါ။

ဒါကြောင့်
ယနေ့စိတ်ပျက်မှုကို
ထာဝရအခြေအနေတစ်ခုလို မယူဆပါနှင့်။

⸻

🍀 ၁၁။ စိတ်ပျက်ခြင်းနှင့် မျှော်လင့်ချက်

ဓမ္မဟာ
မျှော်လင့်ချက်အားလုံးကို ဖျက်ပစ်ဖို့ မသင်ပေးပါ။

သို့သော်
မျှော်လင့်ချက်ကို ဉာဏ်နဲ့ ထိန်းဖို့ သင်ပေးပါတယ်။

လုပ်သင့်တာကို လုပ်ပါ။
စီမံသင့်တာကို စီမံပါ။
ကြိုးစားသင့်တာကို ကြိုးစားပါ။

သို့သော်
“ငါလိုချင်သလို ဖြစ်ကိုဖြစ်ရမယ်”
ဆိုတဲ့ စိတ်ကို လျှော့ပါ။

အဲဒီအခါ မျှော်လင့်ချက်က
စိတ်ဖိအားမဖြစ်တော့ဘဲ
လမ်းညွှန်ချက်တစ်ခု ဖြစ်လာပါတယ်။

⸻

🌾 ၁၂။ စိတ်ပျက်တဲ့အခါ မေတ္တာကို မပျောက်စေပါနှင့်

သူတစ်ပါးကြောင့် စိတ်ပျက်ရတဲ့အခါ
“ဘယ်သူ့ကိုမှ မယုံတော့ဘူး”
“ဘယ်သူ့ကိုမှ မကူညီတော့ဘူး”
“ဘယ်သူ့ကိုမှ မချစ်တော့ဘူး”
လို့ မဆုံးဖြတ်ပါနှင့်။

လူတစ်ယောက်ရဲ့ အမှားကြောင့်
လူသားအားလုံးကို မမုန်းပါနှင့်။
တစ်ကြိမ်နာကျင်မှုကြောင့်
မိမိရဲ့ မေတ္တာစိတ်တစ်ခုလုံးကို မပိတ်လိုက်ပါနှင့်။

မေတ္တာထားပါ။
သို့သော် ဉာဏ်နဲ့ထားပါ။

ကူညီပါ။
သို့သော် ကိုယ့်ကိုယ်ကို မပျက်စီးစေပါနှင့်။

⸻

🌱 ၁၃။ ခွင့်လွှတ်ခြင်းနှင့် စိတ်ပျက်မှု

ခွင့်လွှတ်ခြင်းဆိုတာ
သူတစ်ပါးလုပ်တာ မှန်တယ်လို့ လက်ခံတာ မဟုတ်ပါ။

မိမိစိတ်ထဲမှာ
အမုန်းတရားကို ဆက်လက်သယ်ဆောင်မနေတော့ခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။

သူတစ်ပါးအမှားကို သင်ခန်းစာယူပါ။

လိုအပ်ရင် အကန့်အသတ်ထားပါ။

သို့သော် မိမိစိတ်ထဲမှာ
အမုန်းကို အမြဲပြန်မွေးမနေပါနှင့်။

သူတစ်ပါးအမှားကြောင့်
မိမိစိတ်ကို ထပ်မံအပြစ်မပေးပါနှင့်။

⸻

🌿 ၁၄။ စိတ်ပျက်မှုနဲ့ အထီးကျန်မှု

စိတ်ပျက်တဲ့အခါ
လူတွေကနေ လုံးဝခွဲထွက်ချင်လာတတ်ပါတယ်။

တစ်ခါတစ်ရံ ခဏတိတ်ဆိတ်နေခြင်းက ကောင်းပါတယ်။

သို့သော် မိမိကိုယ်ကို လုံးဝပိတ်ဆို့မထားပါနှင့်။

ယုံကြည်ရသူနဲ့ စကားပြောပါ။

ဓမ္မစာဖတ်ပါ။

တရားနာပါ။

မိမိစိတ်ကို ရိုးရိုးသားသား ပြန်ကြည့်ပါ။

တိတ်ဆိတ်ခြင်းသည် ကောင်းသော်လည်း
အထီးကျန်ခြင်းကို အမြဲတမ်း ဖြေရှင်းချက်အဖြစ် မယူပါနှင့်။

⸻

🌼 ၁၅။ ပြန်စတင်ခြင်းသည် အားနည်းခြင်းမဟုတ်

တစ်ခါကျရှုံးပြီး
ပြန်စတင်ရတာဟာ ရှက်စရာမဟုတ်ပါ။

ပြန်စတင်နိုင်ခြင်းက
မိမိမှာ ရှိနေသေးတဲ့ အားအင်ကို ပြပါတယ်။

လဲကျပြီး ပြန်ထခြင်း။

မှားပြီး ပြန်ပြင်ခြင်း။

ဆုံးရှုံးပြီး ပြန်တည်ဆောက်ခြင်း။

စိတ်ပျက်ပြီး ပြန်မျှော်လင့်ခြင်း,

ဒါတွေဟာ ဘဝရဲ့ အားကောင်းမှုတွေ ဖြစ်ပါတယ်။

“ပြန်စနိုင်သေးသရွေ့
မိမိဘဝဟာ မပြီးဆုံးသေးပါ။”

⸻

🌿 ၁၆။ စိတ်ပျက်ခြင်းကို ဓမ္မလမ်းအဖြစ် အသုံးချပါ

စိတ်ပျက်မှု ဖြစ်လာတဲ့အခါ
“ဘာကြောင့် ငါ့မှာ ဖြစ်ရတာလဲ” လို့သာ မမေးဘဲ “ဒီအခြေအနေက ငါ့စိတ်ကို ဘာသင်ပေးနေတာလဲ” လို့ မေးကြည့်ပါ။

တွယ်တာမှုကို ပြပါလိမ့်မယ်။
မျှော်လင့်ချက်ကို ပြပါလိမ့်မယ်။
အတ္တကို ပြပါလိမ့်မယ်။
မိမိမထိန်းချုပ်နိုင်တဲ့အရာတွေကို ပြပါလိမ့်မယ်။

ဒီလိုနဲ့ စိတ်ပျက်မှုကပဲ
မိမိကိုယ်ကို သိလာစေတဲ့ ဆရာတစ်ပါး ဖြစ်လာနိုင်ပါတယ်။

⸻

🌸 ၁၇။ နိဂုံးဩဝါဒ

“စိတ်ပျက်လာတဲ့အခါ
ဘဝကို မစွန့်လွှတ်ပါနှင့်။

မျှော်လင့်သလို မဖြစ်တဲ့အခါ
မိမိကိုယ်ကို မစွန့်ပစ်ပါနှင့်။

သူတစ်ပါးကြောင့် နာကျင်ရတဲ့အခါ
မိမိ၏ မေတ္တာကို မပျောက်စေပါနှင့်။

ကျရှုံးတဲ့အခါ
သင်ခန်းစာယူပါ။

ဆုံးရှုံးတဲ့အခါ
အနိစ္စကို သိပါ။

မျှော်လင့်ချက်ပျက်တဲ့အခါ
အကြောင်းအကျိုးကို ပြန်ကြည့်ပါ။

ကြိုးစားသမျှ အကျိုးမမြင်တဲ့အခါ
ဝီရိယကို မစွန့်ပါနှင့်။

သို့သော် ရလဒ်ကို အတင်းမပိုင်ဆိုင်ပါနှင့်။

စိတ်ပျက်ခြင်းသည်
လမ်းဆုံးမဟုတ်ပါ။

တစ်ခါတစ်ရံ
မိမိသွားနေသောလမ်းကို
ပြန်ကြည့်ဖို့ သတိပေးနေသော
ခရီးတစ်ထောက်သာ ဖြစ်ပါတယ်။

ထို့ကြောင့်
စိတ်ပျက်မှုကို ဉာဏ်ဖြင့် ကြည့်ပါ။
နာကျင်မှုကို သတိဖြင့် ခံယူပါ။
အမှားကို သင်ခန်းစာယူပါ။
မျှော်လင့်ချက်ကို ဉာဏ်ဖြင့် ထားပါ။

ပြီးလျှင်
မိမိလုပ်သင့်တာကို ဆက်လုပ်ပါ။

လဲကျရင် ပြန်ထပါ။
မှားရင် ပြန်ပြင်ပါ။
ပျောက်ရင် ပြန်ရှာပါ။
စိတ်ပျက်ရင် ပြန်တည်ငြိမ်ပါ။

ဓမ္မကို မစွန့်ဘဲ
ဘဝကို ဆက်လျှောက်ပါ။”

🍀 အနှစ်ချုပ်

စိတ်ပျက်ခြင်းကို မကြောက်ပါနှင့်။
စိတ်ပျက်ခြင်းထဲတွင် မနေပါနှင့်။
စိတ်ပျက်ခြင်းထဲမှ သင်ခန်းစာယူပါ။
အနိစ္စကို သိပါ။
တွယ်တာမှုကို လျှော့ပါ။
ဝီရိယကို မစွန့်ပါနှင့်။
မေတ္တာကို မပျောက်စေပါနှင့်။
ပြီးလျှင် ဓမ္မဖြင့် ရှေ့ဆက်ပါ။

🌿 “စိတ်ပျက်ခြင်းသည် ဘဝ၏ နိဂုံးမဟုတ်။
ဉာဏ်ဖြင့် ရင်ဆိုင်နိုင်လျှင်
မိမိဘဝကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန်
အစပြုရာနေရာတစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်သည်။”

🌿ဗုဒ္ဓသာသနာကို ကိုယ်ကျိုးစွန့်သူ🌿

အနာဂါရိက ဓမ္မပါလ

---

ရေးသားသူ = ဆရာကြီး ဦးအောင်ဖေ
သရုပ်ဖော်ပုံ = AI
Unauthorized copying or distribution of my manuscript is strictly prohibited.

---

နိဒါန

“Let me be reborn. I would like to be born again twenty-five times to spread Lord Buddha’s Dhamma.”
— Anagarika Dharmapala

“ကျွန်ုပ် ပြန်လည်မွေးဖွားလိုပါသည်။ မြတ်စွာဘုရား၏ ဓမ္မတရားတော်ကို ပြန့်ပွားစေရန် ဘဝပေါင်း နှစ်ဆယ့်ငါးဘဝတိုင်တိုင် ပြန်လည်မွေးဖွားလိုပါသည်။”

အနာဂါရိက ဓမ္မပါလ

---

အနာဂါရိက ဓမ္မပါလ၏ဘဝကို လေ့လာကြည့်လျှင် မိမိဘဝအကျိုးထက် သာသနာအကျိုး၊ မိမိဂုဏ်ထက် ဓမ္မဂုဏ်၊ မိမိအဆင်ပြေချမ်းသာမှုထက် နောင်လာနောက်သားတို့ ဗုဒ္ဓသာသနာကို လက်ဆင့်ကမ်းနိုင်ရေးကို ရှေ့တန်းတင်ခဲ့သူတစ်ဦးကို တွေ့ရသည်။ သူ့ဘဝသည် သာသနာပြန်လည်ထွန်းကားရေးအတွက် အချိန်၊ အင်အား၊ စည်းစိမ်နှင့် ကိုယ်ပိုင်ဘဝကိုပင် စွန့်လွှတ်ခဲ့သော လူပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး၏ ဘဝမှတ်တမ်းတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။

⸻

အခန်း (၁) — ဓမ္မကို စောင့်ရှောက်သူ

အနာဂါရိကဟူသည်

“အနာဂါရိက” ဆိုသည်မှာ အိမ်ရာဘဝကို စွန့်လွှတ်၍ အိမ်ရာမထူထောင်သူဟူသော အဓိပ္ပာယ်ရှိပြီး “ဓမ္မပါလ” ဆိုသည်မှာ ဓမ္မကို စောင့်ရှောက်သူ၊ ဓမ္မအကျိုးကို ဆောင်ရွက်သူဟူသော အဓိပ္ပာယ်ဖြင့် နားလည်နိုင်သည်။ ထိုအမည်သည် သူ၏ဘဝတာဝန်နှင့် အလွန်လိုက်ဖက်လှသည်။

သာသနာ့သားတစ်ဦး

အနာဂါရိက ဓမ္မပါလသည် သီဟိုဠ်နိုင်ငံသား ဆင်ဟာလီဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တစ်ဦးသာ မဟုတ်ဘဲ အိန္ဒိယနိုင်ငံရှိ ဗုဒ္ဓဘာသာအထွတ်အမြတ်နေရာများ ပြန်လည်ထွန်းကားရေးနှင့် ဗုဒ္ဓတရားတော်ကို အနောက်တိုင်းအထိ ဖြန့်ဝေရေးတွင် အရေးပါသော ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦး ဖြစ်လာခဲ့သည်။ ခေတ်သစ်ဗုဒ္ဓဘာသာ ပြန်လည်နိုးကြားရေးတွင် သူ၏အခန်းကဏ္ဍသည် အလွန်ထင်ရှားကြောင်း သမိုင်းနှင့် ဘာသာရေးလေ့လာချက်များတွင်လည်း ဖော်ပြထားသည်။ (St Andrews Encyclopaedia of Theology⁠)

ဘဝတစ်ခု၏ ရည်ရွယ်ချက်

သူ့ဘဝ၏ အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ မိမိအတွက် အောင်မြင်မှုရှာရန် မဟုတ်။ ဗုဒ္ဓသာသနာ အားနည်းနေသောအချိန်တွင် သာသနာကို ပြန်လည်နိုးကြားစေရန်၊ ဗုဒ္ဓ၏အထွတ်အမြတ်နေရာများကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရန်နှင့် ဓမ္မ၏အလင်းကို ကမ္ဘာအနှံ့ ရောက်ရှိစေရန် ဖြစ်သည်။

⸻

အခန်း (၂) — လူငယ် ဒေးဗစ်မှ ဓမ္မပါလသို့

လူကုံထံမိသားစုမှ

အနာဂါရိက ဓမ္မပါလကို ၁၈၆၄ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာ ၁၇ ရက်တွင် ကိုလံဘိုမြို့၌ Don Carolis Hewavitarne နှင့် Mallika Dharmagunawardhana တို့၏သားအဖြစ် မွေးဖွားခဲ့သည်။ သူ၏မွေးနာမည်မှာ Don David Hewavitarne ဖြစ်သည်။ သူ၏မိဘများသည် ချမ်းသာကြွယ်ဝပြီး သီဟိုဠ်ဗုဒ္ဓဘာသာအသိုင်းအဝိုင်းတွင် ထင်ရှားသော မိသားစုဝင်များ ဖြစ်ကြသည်။ (Anagarika Dharmapala⁠)

ကိုလိုနီခေတ်ပညာရေး

ထိုအချိန်က သီဟိုဠ်နိုင်ငံသည် ဗြိတိသျှကိုလိုနီအုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် ရှိနေပြီး ခရစ်ယာန်သာသနာပြုကျောင်းများက ပညာရေးလောကတွင် အင်အားကြီးမားခဲ့သည်။ David သည် ကျောင်းအမျိုးမျိုးတွင် ပညာသင်ယူခဲ့ပြီး အင်္ဂလိပ်ဘာသာနှင့် အနောက်တိုင်းပညာရပ်များကိုလည်း ထိတွေ့ခွင့်ရခဲ့သည်။ (Anagarika Dharmapala⁠)

မေးခွန်းထုတ်တတ်သော လူငယ်

ငယ်စဉ်ကတည်းက အရာရာကို မျက်စိမှိတ်လက်ခံသူမဟုတ်ဘဲ မေးခွန်းထုတ်၍ စဉ်းစားတတ်သူ ဖြစ်ခဲ့သည်။ ဘာသာရေးနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ အယူအဆများကိုလည်း အကြောင်းပြချက်ရှာဖွေတတ်ခဲ့သည်။ ဤစိတ်ဓာတ်သည် နောင်တွင် ဗုဒ္ဓဘာသာကို အပေါ်ယံယုံကြည်ခြင်းထက် လေ့လာ၊ ဆင်ခြင်၊ ပြန်လည်ဖော်ထုတ်ရန် သူ့ကို တွန်းအားပေးခဲ့သည်။

အော်လကော့နှင့် ဗလာဗက်စကီး

သူ၏ဘဝလမ်းကြောင်းကို အကြီးအကျယ်ပြောင်းလဲစေခဲ့သော အတွေ့အကြုံတစ်ခုမှာ Colonel Henry Steel Olcott နှင့် Madame Helena Blavatsky တို့နှင့် တွေ့ဆုံခြင်း ဖြစ်သည်။ ၁၈၈၀ ပြည့်လွန်နှစ်များတွင် သီဟိုဠ်ဗုဒ္ဓဘာသာ ပြန်လည်နိုးကြားရေး လှုပ်ရှားမှုနှင့် ဆက်စပ်လာပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာအကျိုးအတွက် မိမိဘဝကို အပ်နှံသွားခဲ့သည်။ (Anagarika⁠)

⸻

အခန်း (၃) — အိမ်ရာစွန့်သူ

အနာဂါရိကဘဝ

အသက် ၂၀ ကျော်အရွယ်တွင် Don David သည် အိမ်ရာဘဝကို စွန့်လွှတ်သည့် Anagārika ဘဝကို ခံယူခဲ့သည်။ ရဟန်းတော်ဘဝနှင့် လူဝတ်ကြောင်ဘဝကြားတွင် သာသနာပြုလုပ်ငန်းအတွက် မိမိကိုယ်ကို အပ်နှံထားသော ဘဝမျိုး ဖြစ်သည်။ (Anagarika Dharmapala⁠)

ဓမ္မပါလဟူသောအမည်

သူသည် မိမိဘဝကို ဓမ္မအတွက် အပ်နှံလာသည်နှင့်အမျှ “ဓမ္မပါလ” ဟူသော အမည်ကို အသုံးပြုလာခဲ့သည်။ ထိုအမည်သည် သူ့ဘဝ၏ ရည်ရွယ်ချက်ကိုပင် ဖော်ပြနေသည်။ ဓမ္မကို စောင့်ရှောက်မည်၊ ဗုဒ္ဓသာသနာကို ပြန်လည်နိုးကြားမည်၊ ဓမ္မ၏အလင်းကို အခြားသူများထံ ပို့ဆောင်မည်ဟူသော စိတ်ဓာတ်ဖြင့် ရှေ့ဆက်ခဲ့သည်။ (St Andrews Encyclopaedia of Theology⁠)

စာရေးသူနှင့် ဟောပြောသူ

သူသည် စာရေးခြင်း၊ ဂျာနယ်ထုတ်ဝေခြင်း၊ ဟောပြောခြင်းတို့ကို သာသနာပြုလုပ်ငန်း၏ အဓိကလက်နက်များအဖြစ် အသုံးပြုခဲ့သည်။ ၁၈၉၂ ခုနှစ်တွင် The Maha Bodhi ဂျာနယ်ကို စတင်ထုတ်ဝေခဲ့ပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာပြန်လည်နိုးကြားရေးနှင့် ဓမ္မဖြန့်ဝေရေးတွင် အရေးပါသော အခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ခဲ့သည်။ (Mahabodhi Society of India⁠)

ကမ္ဘာသို့ ထွက်ခွာခြင်း

၁၈၉၃ ခုနှစ်တွင် ချီကာဂိုမြို့ရှိ World’s Parliament of Religions သို့ တက်ရောက်ကာ ဗုဒ္ဓဘာသာအကြောင်း ဟောပြောခဲ့သည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် အနောက်တိုင်းကမ္ဘာတွင် ဗုဒ္ဓတရားတော်ကို ပိုမိုသိရှိလာစေရန် ကြိုးပမ်းခဲ့ပြီး အမေရိကန်နှင့် ဥရောပအပါအဝင် နေရာများစွာသို့ သွားရောက်ဟောပြောခဲ့သည်။ (Mahabodhi Society of India⁠)

⸻

အခန်း (၄) — မဟာဗောဓိအတွက် အဓိဋ္ဌာန်

ဘုရားပွင့်ရာမြေသို့

၁၈၉၁ ခုနှစ်တွင် ဓမ္မပါလသည် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား ဘုရားအဖြစ်သို့ ရောက်တော်မူခဲ့သော ဗုဒ္ဓဂယာသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။ ထိုအချိန်တွင် မဟာဗောဓိအထွတ်အမြတ်နေရာသည် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့၏ ထိန်းချုပ်မှုအောက်တွင် မရှိတော့ဘဲ မဟန္တနှင့် ဆက်စပ်သော ဟိန္ဒူအုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင် ရှိနေခဲ့သည်။ ထိုမြင်ကွင်းသည် ဓမ္မပါလ၏ဘဝကို ပြောင်းလဲစေသော အကြောင်းရင်းကြီးတစ်ရပ် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ (Anagarika Dharmapala⁠)

ရင်ထဲက နာကျင်မှု

ဗုဒ္ဓဘာသာ၏ အထွတ်အမြတ်နေရာသည် ထိုသို့သောအခြေအနေသို့ ရောက်ရှိနေသည်ကို မြင်တွေ့ရခြင်းကြောင့် ဓမ္မပါလသည် အလွန်တုန်လှုပ်ခဲ့သည်။ ထိုနေရာကို ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များ ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းနိုင်ရေးကို မိမိဘဝ၏ အဓိကတာဝန်တစ်ခုအဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ သူ၏ အဓိဋ္ဌာန်သည် စကားလုံးတစ်ကြောင်းမျှမဟုတ်ဘဲ နောင်နှစ်ပေါင်းများစွာ အသက်ပေး၍ ဆောင်ရွက်ခဲ့ရသော ဘဝတာဝန် ဖြစ်လာခဲ့သည်။ (Motilal Banarsidass⁠)

မဟာဗောဓိအသင်း

၁၈၉၁ ခုနှစ်တွင် Mahā Bodhi Society ကို တည်ထောင်ကာ ဗုဒ္ဓဂယာနှင့် အခြားဗုဒ္ဓဘာသာအထွတ်အမြတ်နေရာများ ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းရေးအတွက် အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ်ကို ဖန်တီးခဲ့သည်။ ထိုအဖွဲ့အစည်းသည် နောက်ပိုင်းတွင် အိန္ဒိယနှင့် ကမ္ဘာတစ်ဝန်း ဗုဒ္ဓသာသနာပြန်လည်နိုးကြားရေးတွင် အရေးပါသော အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ဖြစ်လာခဲ့သည်။ (Mahabodhi Society of India⁠)

⸻

အခန်း (၅) — အခက်အခဲကြားက မဟာဗောဓိ

ရန်သူထက် အခက်အခဲကြီး

ဓမ္မပါလ၏ လမ်းကြောင်းသည် လွယ်ကူခဲ့သည်မဟုတ်။ မဟာဗောဓိစေတီတော်နှင့် ပတ်သက်၍ မဟန္တဘက်မှ ဆန့်ကျင်မှုများရှိခဲ့ပြီး ဗုဒ္ဓဘာသာရဟန်းတော်များ ဗုဒ္ဓဂယာတွင် နေထိုင်ရေးကိုပင် ကန့်ကွက်ခဲ့သည်။ ၁၈၉၁ ခုနှစ် ဇူလိုင်တွင် သီဟိုဠ်ရဟန်းတော်များ ဗုဒ္ဓဂယာရှိ Burmese Rest House တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြပြီး ၁၈၉၃ ခုနှစ်တွင် မဟန္တဘက်မှ လူများက ရဟန်းတော်နှစ်ပါးကို ပြင်းထန်စွာ ရိုက်နှက်ခဲ့ကြောင်း မှတ်တမ်းများတွင် ဖော်ပြထားသည်။ (Motilal Banarsidass⁠)

ဥပဒေလမ်းမှ ရင်ဆိုင်ခြင်း

ဓမ္မပါလသည် မိမိယုံကြည်သည့်အရာအတွက် ပြင်းပြင်းထန်ထန် ကြိုးပမ်းခဲ့သော်လည်း အကြမ်းဖက်ခြင်းကို အဓိကနည်းလမ်းအဖြစ် မရွေးချယ်ခဲ့ပေ။ မဟာဗောဓိအမှုကို ဥပဒေကြောင်းအရ ဆက်လက်တိုက်ပွဲဝင်ခဲ့ပြီး သူ၏ဘဝတစ်လျှောက် ဗုဒ္ဓဘာသာအထွတ်အမြတ်နေရာများကို ပြန်လည်ထိန်းသိမ်းရန် အားထုတ်ခဲ့သည်။ သူ၏ လှုပ်ရှားမှုကို သုတေသနစာပေများက ကိုလိုနီခေတ် လူမှုရေး၊ ဘာသာရေးနှင့် အမျိုးသားရေးနိုးကြားမှုတို့နှင့် ဆက်စပ်၍ လေ့လာကြသည်။ (OUP Academic⁠)

အောင်မြင်မှုကို မမြင်ခဲ့ရ

ဓမ္မပါလ အသက်ရှင်စဉ်ကာလအတွင်း မဟာဗောဓိစေတီတော်၏ အုပ်ချုပ်ရေးကို ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များဘက်မှ အပြည့်အဝ ပြန်လည်ရရှိနိုင်ခဲ့ခြင်း မရှိသေးပေ။ သူကွယ်လွန်ပြီးနောက် ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် မဟာဗောဓိစေတီတော်ကို ဟိန္ဒူနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တို့ ပါဝင်သည့် စီမံခန့်ခွဲမှုစနစ်သို့ ပြောင်းလဲနိုင်ခဲ့သည်။ ထိုအောင်မြင်မှုသည် ဓမ္မပါလ၏ မူလအဓိဋ္ဌာန် ပြည့်စုံလာရာတွင် အရေးကြီးသော အဆင့်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။ (Wikipedia⁠)

⸻

အခန်း (၆) — မြန်မာပြည်မှ ကမ္ဘာအနှံ့

မြန်မာပြည်သို့ ခြေချခြင်း

ဓမ္မပါလသည် ၁၈၉၁ ခုနှစ်တွင် Colonel Olcott နှင့်အတူ မြန်မာပြည်သို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီး ဗုဒ္ဓသာသနာပြန်လည်နိုးကြားရေးနှင့် မဟာဗောဓိလှုပ်ရှားမှုအတွက် ဆက်သွယ်မှုများ ပြုလုပ်ခဲ့သည်ဟု ပေးထားသော မှတ်တမ်းတွင် ဖော်ပြထားသည်။ ရန်ကုန်၊ မော်လမြိုင်၊ မန္တလေးနှင့် မြင်းမူတို့တွင် မဟာဗောဓိအသင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုများနှင့် ဆက်စပ်ခဲ့သည်ဟု ထိုစာတမ်းတွင် မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။

အိန္ဒိယ၏ မြတ်နိုးဖွယ်နေရာများ

ဓမ္မပါလ၏ အလုပ်သည် ဗုဒ္ဓဂယာတစ်နေရာတည်းအတွက် မဟုတ်ခဲ့ပေ။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာနှင့် ဆက်စပ်သော မဟာဗောဓိ၊ မိဂဒါဝုန်–သာရနာထ်၊ ကုသိနာရုံနှင့် အခြားအထွတ်အမြတ်နေရာများ ပြန်လည်ဖွံ့ဖြိုးလာစေရန် အားထုတ်ခဲ့သည်။ ယနေ့ ထိုနေရာများတွင် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များ ပြန်လည်ဖူးမြော်နိုင်ရေးအတွက် သူ၏ကြိုးပမ်းမှုသည် သမိုင်းဝင်အရေးပါမှုရှိသည်။ (Mahabodhi Society of India⁠)

ကမ္ဘာ့ဓမ္မတမန်

သူသည် အာရှတွင်သာ ရပ်တန့်မနေဘဲ အမေရိကန်နှင့် ဥရောပတို့အထိ သွားရောက်ဟောပြောခဲ့သည်။ သူ၏ရည်ရွယ်ချက်မှာ ဗုဒ္ဓဘာသာကို အခြားဘာသာများနှင့် ပြိုင်ဆိုင်ရန်သာ မဟုတ်ဘဲ ဗုဒ္ဓ၏ ဓမ္မသတင်းစကားကို ကမ္ဘာ့လူသားများ သိရှိနိုင်စေရန် ဖြစ်သည်။ ထိုကြောင့် သူ့ကို ခေတ်သစ်ကမ္ဘာသို့ ဗုဒ္ဓဘာသာပြန်လည်ပို့ဆောင်သူများထဲမှ ထင်ရှားသူတစ်ဦးအဖြစ် သမိုင်းစာပေများက မှတ်တမ်းတင်ထားကြသည်။ (OUP Academic⁠)

⸻

အခန်း (၇) — နောက်ဆုံးအချိန်အထိ မစွန့်သောအဓိဋ္ဌာန်

ရဟန်းဘဝသို့

ဘဝ၏နောက်ဆုံးကာလတွင် ဓမ္မပါလသည် ရဟန်းဘဝကို ခံယူခဲ့သည်။ ၁၉၃၁ ခုနှစ်တွင် သီဟိုဠ်နိုင်ငံသို့ နောက်ဆုံးအကြိမ် သွားရောက်ပြီးနောက် သာသနာရေးလုပ်ငန်းများကို ဆက်လက်ဆောင်ရွက်ခဲ့ကာ ၁၉၃၁ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၃၁ ရက်တွင် Sri Devamitta Dharmapala ဟူသောအမည်ဖြင့် ရဟန်းဘဝသို့ ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၃၃ ခုနှစ်တွင် အထက်ဝိနည်းဆိုင်ရာ ရဟန်းခံခြင်းကို ဆက်လက်ခံယူခဲ့သည်။ (The Sunday Times⁠)

မိဂဒါဝုန်မြေမှာ

သူ၏ နောက်ဆုံးနှစ်များကို အိန္ဒိယနိုင်ငံ သာရနာထ်၊ မိဂဒါဝုန်ဒေသတွင် ကုန်ဆုံးခဲ့သည်။ ထိုနေရာတွင် သူ၏ကြိုးပမ်းမှုဖြင့် Mulagandhakuti Vihara ကို တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ဗုဒ္ဓ၏ ပထမဆုံးဓမ္မစကြာဟောရာမြေကို ပြန်လည်အသက်ဝင်လာစေရန် အားထုတ်ခဲ့သည်။ (Banglapedia⁠)

နာကျင်မှုကြားက ဓမ္မ

နောက်ဆုံးအချိန်များတွင် ကျန်းမာရေးကျဆင်းပြီး ခန္ဓာကိုယ်နာကျင်မှုများ ခံစားခဲ့ရသော်လည်း သူ၏စိတ်သည် သာသနာလုပ်ငန်းမှ မခွာခဲ့ပေ။ မှတ်တမ်းများအရ နာမကျန်းဖြစ်နေစဉ်တွင်ပင် ဆေးဝါးကုန်ကျစရိတ်ထက် ဗုဒ္ဓဘာသာလုပ်ငန်းအတွက် ငွေကို အသုံးပြုစေလိုသည့် စိတ်ဓာတ်ရှိခဲ့သည်။ (Noble Path⁠)

အသက် ၆၈ နှစ်၏ နိဂုံး

အနာဂါရိက ဓမ္မပါလသည် ၁၈၆၄ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၁၇ ရက်မှ ၁၉၃၃ ခုနှစ် ဧပြီ ၂၉ ရက်အထိ အသက်ရှင်ခဲ့ပြီး သာရနာထ်တွင် ပျံလွန်ခဲ့သည်။ ရက်စွဲများအရ အသက်မှာ ၆၈ နှစ်ဖြစ်သည်။ အချို့မှတ်တမ်းများတွင် အသက် ၆၉ ဟု တွက်ချက်ရေးသားထားသော်လည်း မွေးနေ့နှင့် ကွယ်လွန်နေ့ကို တိတိကျကျတွက်လျှင် ၆၈ နှစ် ဖြစ်သည်။ (Anagarika Dharmapala⁠)

⸻

အခန်း (၈) — ဘဝပြီးသော်လည်း အဓိဋ္ဌာန်မပြီး

နောက်ဆုံးဆန္ဒ

နောက်ဆုံးအချိန်တွင် သူပြောခဲ့သော စကားသည် သူ့ဘဝတစ်လျှောက်လုံး၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို တစ်ကြောင်းတည်းဖြင့် ထင်ဟပ်စေသည်—

“Let me die soon; Let me be born again; I can no longer prolong my agony. I would like to be reborn twenty-five times to spread Lord Buddha’s Dhamma.”

“မြန်မြန်သေပါရစေ။ ပြန်လည်မွေးဖွားပါရစေ။ ဒီဝေဒနာကို ဆက်လက်မခံနိုင်တော့ပါ။ မြတ်စွာဘုရား၏ ဓမ္မတော်ကို ဖြန့်ဝေရန် ဘဝနှစ်ဆယ့်ငါးကြိမ် ပြန်လည်မွေးဖွားလိုပါသည်” ဟူသော သဘောပင် ဖြစ်သည်။ ဤစကားကို Return to Righteousness စုစည်းစာအုပ်နှင့် ဓမ္မပါလအတ္ထုပ္ပတ္တိဆိုင်ရာ မှတ်တမ်းများတွင်လည်း တွေ့ရသည်။ (A-Z Quotes⁠)

ကိုယ်ကျိုးစွန့်ခြင်း၏ အဓိပ္ပာယ်

ဓမ္မပါလ၏ “ပြန်လည်မွေးဖွားလိုသည်” ဆိုသော စကားကို ဘဝတစ်ခုမှ နောက်ဘဝတစ်ခုသို့ သာမန်ဆန္ဒတစ်ခုအဖြစ်သာ မမြင်သင့်ပေ။ သူ့ဘဝကို ကြည့်လျှင် ပြန်လည်မွေးဖွားမည့် ဘဝတိုင်းကိုပင် သာသနာအတွက် အသုံးချလိုသည့် စိတ်ဓာတ်ကို တွေ့ရသည်။ သူ့အတွက် အောင်မြင်မှုဆိုသည်မှာ မိမိနာမည်ကျော်ကြားခြင်း မဟုတ်ဘဲ ဓမ္မအလင်း ပိုမိုပြန့်ပွားလာခြင်း ဖြစ်သည်။

မပြီးဆုံးသေးသော အလုပ်

ဓမ္မပါလသည် မိမိလုပ်ငန်းအားလုံး အောင်မြင်ပြီးမှ ကွယ်လွန်ခဲ့သူ မဟုတ်။ မဟာဗောဓိစေတီတော်ကို ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များ၏ စီမံခန့်ခွဲမှုအောက်သို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာခြင်းကိုပင် သူ့မျက်စိဖြင့် မမြင်ခဲ့ရပေ။ သို့သော် သူချမှတ်ခဲ့သော အခြေခံ၊ တည်ထောင်ခဲ့သော အဖွဲ့အစည်းနှင့် ဆက်လက်လုပ်ကိုင်ခဲ့သူများကြောင့် သူ၏အိပ်မက်သည် သူကွယ်လွန်ပြီးနောက်တွင်လည်း ဆက်လက်ရှင်သန်ခဲ့သည်။ (Wikipedia⁠)

မိဂဒါဝုန်မှာ ငြိမ်သက်နေသူ

အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ သာရနာထ်—မြတ်စွာဘုရား ပထမဆုံးဓမ္မစကြာဟောတော်မူခဲ့ရာ မိဂဒါဝုန်မြေတွင် အနာဂါရိက ဓမ္မပါလ၏ နောက်ဆုံးနေ့ရက်များ ကုန်ဆုံးခဲ့သည်။ သူ၏ဘဝနောက်ဆုံးအချိန်များနှင့် Mulagandhakuti Vihara သည် ယနေ့တိုင် သူ့ဘဝအမွေအနှစ်ကို ပြန်လည်သတိရစေသော နေရာတစ်ခု ဖြစ်နေဆဲဖြစ်သည်။ (Anagarika⁠)

ဘဝတစ်ရာမဟုတ်၊ ဓမ္မအတွက် ဘဝများ

ဓမ္မပါလ၏ အမှန်တကယ်မှတ်တမ်းတင်ထားသော နောက်ဆုံးဆန္ဒမှာ “ဘဝနှစ်ဆယ့်ငါးကြိမ်” ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သမိုင်းအထောက်အထားနှင့် ကိုက်ညီစေရန် “ဘဝတစ်ရာ” ဟု မရေးဘဲ “ဘဝများစွာ” ဟု ဆိုနိုင်သည်။ သို့မဟုတ် သူ၏ မူရင်းစကားအတိုင်း “ဘဝနှစ်ဆယ့်ငါးကြိမ်” ဟု တိတိကျကျ ရေးသားခြင်းက ပိုသင့်လျော်သည်။ (A-Z Quotes⁠)

လေ့လာ၍ ကြည်ညိုရမည့်သူ

ယနေ့ မိဂဒါဝုန်မြေ၊ မူလဂန္ဓကုဋိဝိဟာရအနီး၌ သူ့ဘဝကို ပြန်လည်အမှတ်ရသောအခါ ကျွန်ုပ်တို့ မြင်ရမည့်အရာသည် လူတစ်ဦး၏ ကျော်ကြားမှုမျှ မဟုတ်ပါ။ ကိုယ်ပိုင်ဘဝကို ဓမ္မအတွက် အပ်နှံခဲ့သူတစ်ဦး၏ စိတ်ဓာတ်၊ အခက်အခဲကို မကြောက်သော ဇွဲ၊ အောင်မြင်မှုကို မိမိအတွက် မသိမ်းထားဘဲ သာသနာအတွက် ပြန်လည်ပေးဆပ်ခဲ့သော စိတ်ထားတို့ ဖြစ်သည်။

ထိုနေရာတွင် တိတ်ဆိတ်စွာ လဲလျောင်းနေသော အနာဂါရိက ဓမ္မပါလကို စိတ်ထဲတွင် ဤသို့ ဦးညွှတ်ကြည်ညိုမိပါသည်။

“အနာဂါရိက ဓမ္မပါလ…
ဘဝတစ်ဘဝကို မိမိအတွက် မနေဘဲ
မြတ်စွာဘုရား၏ ဓမ္မအတွက် အသုံးချခဲ့သူ၊
သာသနာ၏ အလင်းကို မိမိနိုင်ငံမှ ကမ္ဘာ့အနှံ့သို့ သယ်ဆောင်ခဲ့သူ၊
မိမိမမြင်ရတော့သည့် အောင်မြင်မှုများအတွက်ပင်
နောင်လာမည့်သူများ ဆက်လက်ဆောင်ရွက်နိုင်အောင်
အုတ်မြစ်ချပေးခဲ့သူ။

သင်၏ နောက်ဆုံးဆန္ဒအတိုင်း
ဓမ္မအကျိုးကို ဆောင်ရွက်နိုင်ရန်
ဘဝများစွာ ပြန်လည်ရောက်လာလိုသော
ထိုစိတ်ဓာတ်ကို လေ့လာ၍ ကြည်ညိုကြပါစို့။

အနာဂါရိက ဓမ္မပါလ၏ ဘဝသည်
ကုန်ဆုံးသွားသော ဘဝတစ်ခုမဟုတ်၊
ဗုဒ္ဓသာသနာအတွက်
လူတစ်ဦးက ကိုယ်ကျိုးစွန့်၍ ချန်ထားခဲ့သော
မပျောက်ပျက်သည့် အမွေအနှစ်တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။”

အနာဂါရိက ဓမ္မပါလ
ဗုဒ္ဓသာသနာကို ကိုယ်ကျိုးစွန့်သူ။

⸻

ကျမ်းကိုး / ရည်ညွှန်းစာပေ

၁။ အနာဂါရိက ဓမ္မပါလ — ရွှေဘိုမိမိကြီး (မူရင်းပေးထားသော မြန်မာစာတမ်းတွင် ပါဝင်သည့် အချက်အလက်များကို အခြေခံအသုံးပြုထားသည်။)

၂။ Anagarika Dharmapala — Wikipedia — မွေးဖွားရာ၊ မိဘများ၊ ပညာရေး၊ Mahā Bodhi Society၊ နောက်ဆုံးဘဝနှင့် ကွယ်လွန်မှုဆိုင်ရာ အချက်အလက်များ။ (Wikipedia⁠)

၃။ Biography of Anagarika Dharmapala, a Noble Son of Sri Lanka — Dharmapala ၏ဘဝ၊ သာသနာပြန်လည်နိုးကြားရေးနှင့် နောက်ဆုံးဆန္ဒဆိုင်ရာ မှတ်တမ်းများ။ (Anagarika⁠)

၄။ V. K. B. Ramanayake — National Revivalist Anagarika Dharmapala — ဓမ္မပါလ၏ သာသနာပြန်လည်နိုးကြားရေးအမွေအနှစ်နှင့် သမိုင်းဆိုင်ရာအခန်းကဏ္ဍ။

၅။ Dhammapala Anagarika — Theosophical Publishing House, Manila — ဓမ္မပါလ၏ အတွေးအမြင်နှင့် ကိုယ်တိုင်ရေးသားချက်များကို လေ့လာရန် ရည်ညွှန်းစာပေ။

၆။ Sarath Amunugama, The Lion’s Roar: Anagarika Dharmapala and the Making of Modern Buddhism — ဓမ္မပါလ၏ ကိုယ်ရေးဘဝ၊ သာသနာပြန်လည်နိုးကြားရေး၊ မဟာဗောဓိလှုပ်ရှားမှု၊ အမျိုးသားရေးနှင့် နောက်ဆုံးဘဝတို့ကို သမိုင်းနှင့် လူမှုရေးအမြင်မှ အသေးစိတ်လေ့လာထားသော စာအုပ်။ Oxford University Press၊ ၂၀၁၉။ (OUP Academic⁠)

၇။ Charles Ponnuthurai Sarvan — Anagarika Dharmapala Revisited — ဓမ္မပါလ၏ဘဝနှင့် သူ့အပေါ် ခေတ်သစ်သုတေသနရှုထောင့်များကို ပြန်လည်သုံးသပ်ထားသော ရည်ညွှန်းစာတမ်း။ (SRI LANKA⁠)

၈။ Return to Righteousness: A Collection of Speeches, Essays, and Letters of the Anagarika Dharmapala — ဓမ္မပါလ၏ မိန့်ခွန်း၊ စာများနှင့် အတွေးအမြင်များကို စုစည်းထားသော အဓိကရည်ညွှန်းစာအုပ်။ နောက်ဆုံးဆန္ဒဖြစ်သော “twenty-five times to spread Lord Buddha’s Dhamma” ဟူသော စကားကိုလည်း ဤစာအုပ်နှင့် ဆက်စပ်၍ မှတ်တမ်းတင်ထားသည်။ (A-Z Quotes⁠)

မှတ်ချက် — မူရင်းပေးထားသောစာတွင် “အသက် ၆၉ နှစ်” နှင့် နောက်ဆုံးဆန္ဒကို “ဘဝတစ်ရာ” ဟူ၍ ရေးထားသော်လည်း ရရှိနိုင်သော သမိုင်းအထောက်အထားများအရ မွေးသက္ကရာဇ် ၁၇-၉-၁၈၆၄ နှင့် ကွယ်လွန်သည့် ၂၉-၄-၁၉၃၃ အရ အသက် ၆၈ နှစ် ဖြစ်ပြီး၊ မှတ်တမ်းတင်ထားသော နောက်ဆုံးဆန္ဒမှာ ၂၅ ကြိမ် ပြန်လည်မွေးဖွားလိုသည် ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အထက်ပါဆောင်းပါးတွင် အထောက်အထားနှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြင်ဆင်ထားပါသည်။ (Anagarika Dharmapala⁠)

🍀သေခြင်းကိုကြောက်ခြင်းနှင့် လူ့ဘဝ၏ အမှန်တရား🍀

---

တောင်ကလေးဆရာတော်
(၁၄.၈.၂၀၂၆) ရက်နေ့။

နိဒါန်း
လူသားတိုင်း၏ စိတ်နှလုံးတွင် ဘုံတူညီစွာ ရှိနေသည့် သဘာဝတစ်ခုမှာ သေခြင်းကို မလိုလားခြင်းနှင့် မသိစိတ်မှ ကြောက်ရွံ့ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ ချမ်းသာသူ၊ ဆင်းရဲသူ၊ အာဏာရှိသူ၊ အာဏာမဲ့သူ မည်သူမဆို မိမိဘဝကို ဆုံးရှုံးရမည့် အချိန်သို့ ရောက်ရှိလာပါက ထိတ်လန့်ကြောက်ရွံ့တတ်ကြသည်။ မိလိန္ဒမင်းနှင့် အရှင်နာဂသေနတို့၏ “မစ္စုဘာယနာဘာယနပဥှာ” တွင် မြတ်စွာဘုရား၏ “သတ္တဝါအားလုံးတို့သည် သေခြင်းမှ ကြောက်ကြ၏” ဟူသော ဒေသနာတော်နှင့် ပတ်သက်၍ အလွန်နက်နဲစွာ ဆွေးနွေးထားသည်။ ထိုနေရာ၌ “သတ္တဝါအားလုံး” ဆိုသည်မှာ ကိလေသာ၊ အတ္တစွဲနှင့် ဘဝကို တွယ်တာနေကြသည့် ပုထုဇဉ်များကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်ပြီး ကိလေသာကုန်စင်ပြီးသော ရဟန္တာအရှင်မြတ်များမှာမူ ကြောက်ရွံ့မှုအားလုံးမှ လွန်မြောက်ပြီးဖြစ်သည်။

၁။ သေခြင်းကို ပိုမိုကြောက်စေသော အမြစ်တရားများ

လူတစ်ယောက်သည် သေခြင်းကို ကြောက်သည်ဟု ဆိုသော်လည်း အတွင်းကျကျ ဆင်ခြင်ကြည့်ပါက သေခြင်းတရား သက်သက်ကိုသာ ကြောက်ရွံ့နေခြင်း မဟုတ်ပါ။ မိမိ၏ ဘဝ၊ ပိုင်ဆိုင်မှု၊ မိသားစု၊ ခန္ဓာကိုယ်နှင့် “ ငါ” ဟူသော အတ္တစွဲ ပျောက်ကွယ်သွားမည်ကို စိုးရိမ်စွဲလမ်းခြင်းက သေခြင်းကို ပိုမိုကြောက်လန့်စေခြင်း ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သေခြင်းကို ကြောက်ရွံ့ခြင်း၏ အမြစ်တွင် အဝိဇ္ဇာ၊ တဏှာနှင့် အတ္တစွဲ တို့ သိုက်မြုံဖွဲ့နေကြောင်း နားလည်ရမည်ဖြစ်သည်။

၂။ ဆင်းရဲခြင်းနှင့် မသိသောအနာဂတ်၏ ကြောက်ရွံ့မှု

အရှင်နာဂသေန၏ ဥပမာအရ ငရဲသူများသည် ငရဲဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ချင်ကြသော်လည်း စုတေသေလွန်ရမည်ကိုမူ ကြောက်ရွံ့နေကြသေးသည်။ ထိုနည်းတူစွာ ယနေ့လူတို့သည်လည်း လက်ရှိဘဝ ဆင်းရဲဒုက္ခနှင့် မကျေနပ်မှုများမှ လွတ်မြောက်ချင်ကြသော်လည်း မသိနိုင်သော အနာဂတ်နှင့် သေခြင်းတရားကို ကြောက်ရွံ့တတ်ကြသည်။ ဤသည်မှာ လူ့စိတ်၏ အတ္တစွဲနှင့် ပြောင်းလဲမှုကို ကြောက်ရွံ့သည့် သဘာဝကို ဖော်ပြနေခြင်း ဖြစ်သည်။

၃။ သေခြင်းတရားကို သတိပြုမိခြင်း၏ အကျိုးကျေးဇူး

ခေတ်လူအများစုသည် သေခြင်းကို ဝေးကွာသောအရာအဖြစ် သတ်မှတ်ကာ မပြောချင်၊ မစဉ်းစားချင်ကြပေ။ သို့သော် သေခြင်းသည် အသက်အရွယ်နှင့် မဆိုင်ဘဲ မည်သည့်အချိန်တွင် ရောက်ရှိလာမည်ကို မည်သူမျှ ကြိုတင်မသိနိုင်ပါ။ “ တစ်နေ့တွင် သေရမည်” ဟူသော အမှန်တရားကို အမြဲသတိရနေသူသည် ယနေ့ဘဝကို ပိုမိုတန်ဖိုးထားတတ်လာပြီး မလိုအပ်သော အငြင်းပွားမှု၊ မုန်းတီးမှုများ လျော့နည်းသွားကာ သူတစ်ပါးအပေါ် ပြုမူဆက်ဆံရာတွင် ပိုမိုသတိထားလာနိုင်သည်။

၄။ တိလက္ခဏာဓမ္မဖြင့် သေခြင်းကို နားလည်ခြင်း

သေခြင်းကို မကြောက်ရန်အတွက် ကြောက်စိတ်ကို အတင်းအကျပ် ဖိနှိပ်ခြင်းထက် သဘာဝတရားကို နားလည်ရန် အရေးကြီးသည်။

• အနိစ္စကို နားလည်ပါက ပိုင်ဆိုင်မှုများ မမြဲကြောင်း သိလာမည်။
• ဒုက္ခကို နားလည်ပါက တပ်မက်စွဲလမ်းခြင်း၏ ဆင်းရဲကြောင်း သိလာမည်။
• အနတ္တကို နားလည်ပါက “ ငါ၊ ငါ့ဟာ၊ ငါ့ကိုယ်” ဟူသော အစွဲများ လျော့နည်းသွားမည် ဖြစ်သည်။
  ထိုသို့ တရားသဘောကို တဖြည်းဖြည်း နားလည်လာပါက သေခြင်းကို ကြောက်ရွံ့သည့်စိတ်သည်လည်း ပျောက်ကွယ်လျော့ပါးသွားမည် ဖြစ်သည်။

၅။ မသေမီ ပြင်ဆင်ရမည့် ဘဝ၏ နေထိုင်နည်း

သေခြင်းမှ မလွတ်နိုင်သောကြောင့် ကြောက်ရွံ့စိုးရိမ်နေရုံထက် မသေခင် မည်သို့နေထိုင်မလဲဆိုသည်မှာ ပိုမိုအရေးကြီးသည်။ ထို့ကြောင့် အသက်ရှင်နေစဉ်တွင်—

• မိမိကိုယ်ကို မိမိ မလိမ်ညာဘဲ ရိုးသားစွာ နေထိုင်ပါ။
• သူတစ်ပါးကို မလိုအပ်ဘဲ မနာကျင်စေပါနှင့်။
• ရရှိထားသမျှကို အမြဲတမ်းပိုင်ဆိုင်နိုင်မည်ဟု မယူဆဘဲ ဒေါသ၊ မာန၊ တဏှာ၊ အတ္တစွဲတို့ကို လျှော့ချပါ။
• သီလကို စောင့်ထိန်း၍ ကောင်းမှုပြုကာ စိတ်ကို သန့်ရှင်းအောင် လေ့ကျင့်ပြီး အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တတို့ကို ဆင်ခြင်ပါ။

နိဂုံး

“ သေခြင်းကို ကြောက်ခြင်း” သည် ပုထုဇဉ် သတ္တဝါတို့၏ သဘာဝဖြစ်သော်လည်း “ သေခြင်းကို နားလည်ခြင်း” မှာမူ ဓမ္မလမ်းစဉ်၏ အရေးကြီးသော အဆင့်တစ်ခု ဖြစ်သည်။ သေရမည်ကို အမှန်တကယ် သိမြင်သူသည် ဘဝကို ပေါ့ပေါ့ဆဆ မဖြတ်သန်းတော့ပေ။ မမြဲခြင်းကို သိမြင်၍ မိမိပိုင်ဆိုင်သမျှနှင့် “ ငါ” ဟူသော အစွဲများ လျော့နည်းလာသည်နှင့်အမျှ ကြောက်ရွံ့မှုသည်လည်း လျော့ပါးသွားမည်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် သေခြင်းကို မကြောက်ရန် ကြိုးစားခြင်းထက် သေခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေသည့် သဘာဝတရား၏ အမှန်တရားကို နားလည်အောင် ကြိုးစားခြင်းသည်သာ ယနေ့လူသားတိုင်း သိရှိကျင့်သုံးသင့်သည့် ဓမ္မအမြင်တစ်ရပ် ဖြစ်ပေသည်။