Category: ပညာသာမိ

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

တောင်ကလေးပရိယတ္တိစာသင်တိုက်

နာယကဆရာတော် အရှင်ပညာသာမိ (တောမှီရဟန်း)

၁။ နိဒါန်းလွှာ

(ဓမ္မရနံ့ သင်းပျံ့သော ကဆုန်လပြည့်နေ့)

။ ကမ္ဘာလောကတွင် မင်္ဂလာအထွတ်အထိပ်ဟု သတ်မှတ်အပ်သော ကဆုန်လပြည့် ဗုဒ္ဓနေ့သည် သတ္တဝါအပေါင်းတို့အတွက် အလင်းရောင်ဖြစ်သည့် ဓမ္မတရား၏ မွေးဖွားခြင်း၊ ပွင့်လင်းခြင်းနှင့် ပြည့်စုံခြင်းတို့ကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း သတိပေးနေသော နေ့ထူးနေ့မြတ် ဖြစ်ပါသည်။ ဤနေ့ထူး၌ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ မဟာကရုဏာတော်နှင့် သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်တို့ကို ဦးထိပ်ထားလျက်၊ လူသားတို့၏ အတွင်းစိတ်ကို ပြန်လည်သန့်စင်စေမည့် “ဓမ္မသဝဏ်လွှာ” ကို မေတ္တာဖြင့် ပေးပို့အပ်ပါသည်။

၂။ ကဆုန်လပြည့်နေ့၌ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သော ဖွားမြင်ခြင်း၊ ဘုရားဖြစ်ခြင်း၊ ပရိနိဗ္ဗာန်စံဝင်ခြင်း ဟူသည့် ဖြစ်ရပ်သုံးခုကို သမိုင်းမှတ်တမ်းအဖြစ်သာ မယူဆဘဲ၊ မိမိတို့၏ အတွင်းစိတ် ပြောင်းလဲမှုလမ်းစဉ်အဖြစ် ရှုမြင်သင့်ပါသည်။

(၁)ဖွားမြင်ခြင်း = ကုသိုလ်စိတ်၏ အသစ်တစ်ဖန် ပေါက်ဖွားခြင်း။

(၂) ဘုရားဖြစ်ခြင်း = အမှန်တရား (သစ္စာတရား) ကို ကိုယ်တိုင်မြင်သိခြင်း။

(၃) ပရိနိဗ္ဗာန်စံခြင်း = ကိလေသာအမှောင်ထု၏ အပြီးသတ် ချုပ်ငြိမ်းခြင်း။

ထို့ကြောင့် ဗုဒ္ဓနေ့သည် သမိုင်းကို အောက်မေ့ရုံမျှမက မိမိ၏ စိတ်ဓာတ်အတွင်း၌ ဗုဒ္ဓဝင်ကို ပြန်လည်အသက်သွင်းရမည့် နေ့ဖြစ်ပါသည်။

၃။ (ဝိပဿနာအမြင်ဖြင့် ဗုဒ္ဓဝင်ကို ဆင်ခြင်ခြင်း)

။ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ ဘဝဖြစ်စဉ်ကို ဝိပဿနာအမြင်ဖြင့် ကြည့်ရှုလျှင်

(က) လုမ္ဗိနီ သည် ခန္ဓာတည်ရာ။

(ခ) ဗောဓိပင်ရင်း သည် ဉာဏ်ပွင့်ရာ။

(ဂ) ကုသိနာရုံ သည် ခန္ဓာသိမ်းရာ။

ဤသည်မှာ ခန္ဓာ၏ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ သဘောတရားကို ပြသနေသော သင်ခန်းစာများ ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် မြတ်ဗုဒ္ဓကို ကိုးကွယ်ခြင်းသည် ရုပ်တုဆင်းတုကိုသာမက၊ တရားသဘောကိုပါ ကိုးကွယ်ခြင်း ဖြစ်ရပါမည်။

၄။ (ယနေ့လူသားအတွက် အပ္ပမာဒတရား၏ အရေးပါမှု)

။ မြတ်ဗုဒ္ဓ၏ နောက်ဆုံးမှာကြားချက်ဖြစ်သော “အပ္ပမာဒ” (မမေ့မလျော့ သတိရှိခြင်း) သည် ယနေ့ခေတ် လူသားတို့အတွက် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။ ယနေ့တွင် အာရုံများပြားခြင်း၊ စိတ်မတည်ငြိမ်ခြင်းနှင့် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟတို့ ကြီးစိုးလာခြင်းကြောင့် လူသားတို့သည် အပြင်ပန်းကိုသာ ကြည့်၍ အတွင်းစိတ်ကို မမြင်နိုင်ဘဲ ဖြစ်နေကြပါသည်။ ထို့ကြောင့် သတိ (Sati)၊ သမာဓိ (Samādhi)၊ ပညာ (Paññā) တို့ဖြင့် မိမိတို့၏ စိတ်ကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် လိုအပ်ပါသည်။

၅။ (ဗုဒ္ဓနေ့အထိမ်းအမှတ် အကျင့်လမ်းညွှန်)

။ ဤကဆုန်လပြည့်နေ့၌

၁။ သီလကို စင်ကြယ်စွာ ဆောက်တည်ပါ။

၂။ သတ္တဝါအပေါင်းအား မေတ္တာစိတ် ပွားများပါ။

၃။ အာနာပါန သို့မဟုတ် ဝိပဿနာတရားကို လေ့ကျင့်ပွားများပါ။

၄။ ရတနာသုံးပါး၏ ဂုဏ်တော်များကို အဖန်ဖန် အောက်မေ့ပါ။

ဤလေးပါးသည် ဗုဒ္ဓနေ့ကို အဓိပ္ပာယ်ရှိစေသော “အနုပဋိပတ်” ပူဇော်မှု စစ်စစ်ဖြစ်ပါသည်။

၆။ နိဂုံး

(ဓမ္မသည်သာ အစစ်အမှန် အလင်းရောင်)

။ လောက၌ အလင်းများစွာ ရှိနိုင်သော်လည်း၊ အဝိဇ္ဇာအမှောင်ကို အပြီးတိုင် ဖယ်ရှားနိုင်သော အလင်းမှာ “ ဓမ္မအလင်း” သာ ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် မြတ်ဗုဒ္ဓကို ရိုသေခြင်းဟူသည် ဓမ္မကို လက်တွေ့ကျင့်သုံးခြင်းဖြင့်သာ ပြည့်စုံနိုင်ပါသည်။

ဆုတောင်းမေတ္တာ

။ ဤကဆုန်လပြည့် ဗုဒ္ဓနေ့အခါသမယ၌ လူသားသတ္တဝါအပေါင်းတို့သည် ကိလေသာအမှောင်မှ လွတ်မြောက်နိုင်ကြပါစေ။ သတိ၊ သမာဓိ၊ ပညာတရားများ တိုးတက်လျက် နိဗ္ဗာန်အေးချမ်းခြင်းသို့ အမြန်ဆုံး ဆိုက်ရောက်နိုင်ကြပါစေသတည်း။

ဓမ္မလမ်းစဉ်၌ သင်နှင့်အတူ

အရှင်ပညာသာမိ (တောမှီရဟန်း)

နာယကဆရာတော်၊ တောင်ကလေးပရိယတ္တိစာသင်တိုက်

ဘားအံမြို့၊ ကရင်ပြည်နယ်။