~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~
တောမှီရဟန်း
(၁၇.၄.၂၀၂၆) ရက်နေ့။
နိဒါန်း
။ ဗုဒ္ဓဘာသာ စာပေကျမ်းဂန်များတွင် “ ကိလိဋ္ဌဒေါသ” ဆိုသည်မှာ ညစ်နွမ်းသော အပြစ်၊ သို့မဟုတ် စိတ်ကို ပူလောင်ညစ်ထေးစေသည့် အကုသိုလ်တရားဟု အနက်အဓိပ္ပာယ်ရပါသည်။ ရိုးရိုးဒေါသသည် ခဏတာ ပေါက်ကွဲထွက်သွားတတ်သော်လည်း ကိလိဋ္ဌဒေါသသည်ကား စိတ်၏ အောက်ခြေတွင် အနည်ထိုင်ကာ ဘဝကို မှေးမှိန်စေတတ်သော သဘောရှိပါသည်။
ယနေ့ခေတ်ကာလသည် နည်းပညာနှင့် ရုပ်ဝတ္ထုပစ္စည်းများ အရှိန်အဟုန်ဖြင့် တိုးတက်နေသော်လည်း လူသားတို့၏ စိတ်ဓာတ်ပိုင်းဆိုင်ရာတွင် ဤ “ ကိလိဋ္ဌဒေါသ” များ ပိုမိုသိပ်သည်းလာသည်ကို တွေ့ရပါသည်။
သစ်လူမှုဘဝနှင့် ကိလိဋ္ဌဒေါသ
။ မျက်မှောက်ခေတ်တွင် လူတို့သည် ပြိုင်ဆိုင်မှု ပြင်းထန်သော ပတ်ဝန်းကျင်၌ ရုန်းကန်နေကြရပါသည်။ အခြားသူ၏ အောင်မြင်မှုကို ကြည့်ကာ မိမိကိုယ်ကိုယ် အားမလိုအားမရဖြစ်ခြင်း၊ လူမှုကွန်ရက်ပေါ်မှ ဝေဖန်တိုက်ခိုက်မှုများကို ခံစားရခြင်းတို့သည် စိတ်ကို ညစ်နွမ်းစေပါသည်။ ဤညစ်နွမ်းမှုများသည် ရုတ်တရက် ဒေါသထွက်ခြင်းမျိုးမဟုတ်ဘဲ စိတ်ထဲတွင် တနုံ့နုံ့နှင့် မကျေမနပ်ဖြစ်နေသည့် “ အနည်ထိုင်ဒေါသ” များ ဖြစ်လာကြပါသည်။
အတ္တနှင့် အာဃာတ၏ ဆုံမှတ်
။ ကိလိဋ္ဌဒေါသသည် အတ္တနှင့် ဒွန်တွဲနေတတ်ပါသည်။ “ ငါ့ကိုမှ လုပ်ရလေခြင်း” ၊ “ ငါ့ကိုမှ ပြောရလေခြင်း” ဆိုသည့် အစွဲများက စိတ်ကို ပူလောင်စေပါသည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် အာဃာတအဖြစ် အသွင်ပြောင်းကာ မိမိ၏ စိတ်အေးချမ်းမှုကို ဖျက်ဆီးရုံသာမက ဘေးပတ်ဝန်းကျင်ကိုပါ အဆိပ်အတောက် ဖြစ်စေပါသည်။ ခေတ်စရိုက်အရ အရာရာကို အလျင်စလို လိုချင်ကြသောကြောင့် စိတ်ရှည်သည်းခံမှု (ခန္တီ) တရား နည်းပါးလာခြင်းကလည်း ဤအပြစ်ကို ပိုမိုကြီးထွားစေပါသည်။
ကုစားခြင်းလမ်းစဉ်
။ ဤကဲ့သို့သော စိတ်၏ အညစ်အကြေးများကို ဆေးကြောရန်အတွက်
(၁)သတိ
မိမိစိတ်တွင် ညစ်နွမ်းမှု စတင်ဝင်ရောက်လာသည်ကို သိရှိခြင်းသည် ပထမဆုံးသော ကုထုံးဖြစ်ပါသည်။
(၂) မေတ္တာ
တစ်ဖက်သားအပေါ် နားလည်ပေးခြင်းနှင့် မိမိကိုယ်ကိုယ် ပြန်လည်ခွင့်လွှတ်ခြင်းက ကိလိဋ္ဌဒေါသကို အရည်ပျော်စေပါသည်။
(၃) ဥပေက္ခာ
လောကဓံတရားများအပေါ်တွင် တုန်လှုပ်မှုမရှိဘဲ လျစ်လျူရှုနိုင်အောင် ကြိုးစားခြင်းက စိတ်ကို ပြန်လည်ကြည်လင်စေပါသည်။
နိဂုံး
။ ဘဝဟူသည်မှာ စာမျက်နှာသစ်များကို နေ့စဉ်ဖွင့်လှစ်နေရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ကိလိဋ္ဌဒေါသတည်းဟူသော စိတ်၏ အညစ်အကြေးများကို နေ့စဉ် ဆေးကြောနိုင်မှသာလျှင် မိမိ၏ ဘဝခရီးသည် ကြည်လင်အေးချမ်းမည်ဖြစ်ပါသည်။ ခေတ်ရေစီးကြောင်း မည်မျှပင် မြန်ဆန်နေပါစေ၊ မိမိ၏ စိတ်ဓာတ်ကို ဖြူစင်အောင် ထိန်းကျောင်းနိုင်ခြင်းသည်သာလျှင် အစစ်အမှန်သော အောင်မြင်ခြင်း ဖြစ်ပါကြောင်း တင်ပြလိုက်ရပါသည်။
